ระบบปฏิบัติการ DOS

     โปรแกรมที่ทำหน้าที่ควบคุมดูแลการดำเนินการต่าง ๆ ของระบบคอมพิวเตอร์ และประสานการทำงานระหว่างทรัพยากรต่าง ๆ ในระบบคอมพิวเตอร์
ระบบปฏิบัติการ (operating system) เป็นส่วนประกอบที่สำคัญของระบบซอฟต์แวร์ ระบบปฏิบัติการประกอบขึ้นจากชุด ทั้งส่วนที่เป็นซอฟต์แวร์และส่วนที่เป็นฮาร์ดแวร์ให้เป็นไปย่างเหมาะสมและมีประสิทธิภาพ
ระบบคอมพิวเตอร์ในระดับไมโครคอมพิวเตอร์ โดยทั่วไปใช้ระบบปฏิบัติการที่จัดเก็บอยู่บนแผ่นบันทึกหรือฮาร์ดดิสก์ ซึ่งเป็นที่รู้จักกันดีในชื่อของ เอ็มเอสดอส (Microsort Disk Operating System : MS-DOS) ซึ่งพัฒนาโดยบริษัทไมโครซอฟต์คอร์ปอเรชัน ระบบปฏิบัติการนี้ได้มีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ตามความต้องการของผู้ใช้และพัฒนาการทางด้านซอฟต์แวร์และฮารด์แวร์

การเริ่มต้นทำงานของระบบปฏิบัติการดอส

 การเริ่มต้นทำงานของระบบคอมพิวเตอร์จะเริ่มต้นโดยอัตโนมัติจากส่วนของชุดคำสั่งที่จัดเก็บอยู่ บนหน่วยความจำของระบบคอมพิวเตอร์ที่ใช้อ่านได้อย่างเดียวที่เรียกว่ารอม (Read Only Memory : ROM) คำสั่งเหล่านี้จะทำหน้าที่ควบคุมอุปกรณ์พื้นฐานและทำการบรรจุระบบปฏิบัติการจาก

ตัวอย่างคำสั่ง DOS พื้นฐาน

คำสั่งที่ใช้ในระบบปฏิบัติการ MS-DOS

1. คำสั่งในการจัดการระบบ

                คำสั่งลบจอภาพ : cls

                คำสั่งแสดงวันที่ : date

                คำสั่งแสดงเวลา : time

                คำสั่ง prompt

                        prompt [ข้อความ]

                                prompt Hello$p$g

                                prompt $d$g

                                การพิมพ์คำสั่ง prompt เพื่อกลับสู่จุดรับคำสั่งปกติ

                คำสั่งไปยัง drive ต่าง ๆ

                                c:     d:     a:

2.คำสั่งในการจัด directory

                คำสั่งสร้าง directory

                        md [ชื่อ drive] ชื่อ directory ย่อย

                                md test

                คำสั่งย้าย directory

                        cd [ชื่อ drive] ชื่อ directory

                                cd d:\test

                คำสั่งลบ direcotory

                        rd [ชื่อ drive] ชื่อ directory

                                rd d:\test

3.คำสั่งในการจัดการไฟล์

                คำสั่งแสดงชื่อไฟล์และ directory ย่อย

                        dir  [ชื่อ drive] [ชื่อ path] [/p] [/w] [/s]

                                dir  d:

                                dir  c:\windows /w

                                dir  c:\windows /p /s

                คำสั่งสำเนาไฟล์

                        copy [ชื่อ drive] [ชื่อ path] ชื่อไฟล์ตั้งต้น   [ชื่อ drive] [ชื่อ path] [ชื่อไฟล์ใหม่]

                                copy c:\autoexec.bat d:\

                คำสั่งเปลี่ยนชื่อไฟล์

                        rename [ชื่อ drive] [ชื่อ path] ชื่อไฟล์ เก่า  [ชื่อ drive] [ชื่อ path] ชื่อไฟล์ใหม่

                                rename d:\autoexec.bat  auto.bat

                คำสั่งดูข้อมูลของไฟล์

                        type [ชื่อ drive] [ชื่อ path] ชื่อไฟล์

                                type d:\auto.bat

                คำสั่งลบไฟล์

                        del [ชื่อ drive] [ชื่อ path] ชื่อไฟล์

                                del d:\auto.bat

คำสั่งที่ใช้ในระบบปฏิบัติการ UNIX

1. การใช้คำสั่งใน MS-DOS Prompt

                เลือก Start button -> Program -> Accessories -> Command prompt/MS-DOS prompt

2.คำสั่งทดสอบการเชื่อมโยงกับเครื่อข่ายคอมพิวเตอร์

                ping maliwan.psu.ac.th

                ping 192.168.100.4

3.คำสั่งที่ใช้ในการติดต่อกับเครื่องมินิคอมพิวเตอร์ซึ่งใช้ระบบปฏิบัติการ UNIX

                telnet maliwan.psu.ac.th

                telnet 192.168.100.4

4.คำสั่งการคัดลอกไฟล์บนเครือข่ายคอมพิวเตอร์

                ftp

5.คำสั่งพื้นฐานของระบบปฏิบัติการ UNIX

                คำสั่งใช้ดูไฟล์ในระบบ : ls

                                ls                                                             แสดงชื่อไฟล์โดยแสดงเฉพาะชื่อไฟล์อย่างเดียว

                                ls –l                                                         แสดงชื่อไฟล์โดยให้มีรายละเอียดเพิ่มเติม

                                ls –la                                                       แสดงชื่อไฟล์ของระบบด้วย

                คำสั่งดูผู้ใช้ระบบที่กำลังใช้งาน : who                 ถ้ามีมากกว่าหนึ่งหน้าจออาจใช้คำสั่ง who | more

                คำสั่งดูผู้ใช้ระบบที่กำลังใช้งาน (รายละเอียดมากขึ้น) : finger

                คำสั่งขอความช่วยเหลือ : man

                                man finger

6.คำสั่งที่ใช้สื่อสารระหว่างบุคคลแบบออนไลน์

                คำสั่ง write [ชื่อผู้ใช้]

                                write  ppongpan

                                กดแป้น ctrl-Z หรือ ctrl-D เพื่อหยุดการพิมพ์ข้อความและส่งข้อความ

                คำสั่ง talk [ชื่อผู้ใช้]

                                user1  :  talk  user2

                                user2  :  talk  user1

                                กดแป้น ctrl-Z เพื่อหยุดการสนทนา

7.คำสั่งที่ใช้ในการส่ง mail

                คำสั่ง pine

                                - เลือก C - Compose message เพื่อเขียนข้อความ e-mail

                                                ใส่ e-mail address ของผู้รับ, subject และข้อความ

                                                กดแป้น ctrl-Z เพื่อส่ง e-mail

                                - เลือก L - Folder list เพื่อดู e-mail ใหม่

                                                เลือก e-mail ที่ต้องการอ่าน

                                                เลือก R-Reply เพื่อตอบรับข้อความ

                                                เลือก F-Forward เพื่อส่ง e-mail ไปยังบุคคลอื่นต่อไป

8.คำสั่งที่ใช้ออกจากระบบ

                คำสั่ง logout