วิจัยเรื่อง การใช้อาหารโปรตีนจากถั่วเหลืองในสูตรอาหารข้นลูกโคนมเพศผู้ 

ชื่อผู้วิจัย     บวร เสนะเกตุ  

                  ธนมณ บูรณภวังค์ 

                  วิวัฒน์ ไชยชะอุ่ม

 

วัตถุประสงค์

เพื่อเปรียบเทียบการใช้วัตถุดิบที่เป็นแหล่งโปรตีนในสูตรอาหารข้นลูกโคเล็กระยะอายุแรกเกิด ถึง 3 เดือน ที่จะทำให้ลูกโคมีการเจริญเติบโตดีและมีต้นทุนค่าอาหารต่ำลง

เนื่องจากจากการสำรวจข้อมูลจำนวนปศุสัตว์ของประเทศไทย (กรมปศุสัตว์, 2545) โดยเฉลี่ยแล้วลูกโคนมที่เกิดจากแม่โคประมาณครึ่งหนึ่งจะเป็นลูกโคเพศผู้ ซึ่งเกษตรกรจะไม่นิยมเลี้ยงไว้ เนื่องจากเกษตรกรส่วนใหญ่เป็นเกษตรกรรายย่อย มีพื้นที่แรงงาน และทุนที่จำกัด จึงมักจะจำหน่ายลูกโคเพศผู้ที่เกิดขึ้นมาออกไปในราคาถูกๆ ตัวละประมาณ 300 - 500 บาท ในแต่ละปีอาจมีลูกโคเพศผู้จากฟาร์มโคนมปีละประมาณ 50,000 ตัว หากมีการนำลูกโคนมเพศผู้เหล่านี้ไปเลี้ยงต่อเพื่อผลิตเป็นเนื้อโคทดแทน จะได้เป็นปริมาณเนื้อโคสำหรับบริโภคเพิ่มขึ้นมาก ซึ่งเป็นแนวทางหนึ่งที่จะช่วยแก้ปัญหาการเกิดภาวะขาดแคลนเนื้อสัตว์สำหรับบริโภคภายในประเทศได้

 ลัตว์ทดลอง

  ใช้โคนมลูกผสมขาว-ดำ เพศผู้ อายุ 3 - 7 วัน จำนวน 16 ตัว

สถานที่ดำเนินการทดลอง

 ที่ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์ชัยนาท ต.บางหลวง อ.สรรพยา

จ.ชัยนาท ระหว่างเดือนตุลาคม 2546 ถึง กรกฎาคม 2547

 

วิธีการทดลอง

แบ่งเป็น 4 กลุ่ม แต่ละกลุ่มมี 4 ซ้ำ ให้ลูกโคได้รับน้ำนมเทียมที่อายุ 1-8สัปดาห์ และเริ่มให้อาหารข้น เมื่ออายุ 1 สัปดาห์ขึ้นไป อาหารข้นที่ใช้แหล่งโปรตีนหลักต่างกัน4 สูตร ได้แก่

(กลุ่มที่ 1)   นมเทียม+กากถั่วเหลือง

(กลุ่มที่ 2)  กากถั่วเหลือง

(กลุ่มที่ 3)  กากถั่วเหลือง+ถั่วเหลืองเอ็กซ์ทรูด

(กลุ่มที่ 4) ถั่วเหลืองเอ็กซ์ทรูด

นมเทียม ใช้นมเทียมที่มีโปรตีนไม่น้อยกว่า 20 เปอร์เซ็นต์ โดยละลายน้ำสัดส่วนนมเทียมต่อน้ำเท่ากับ 1 ต่อ 8 ให้ลูกโคกินวันละ 4 กิโลกรัม โดยแบ่งให้ 2 มื้อ ๆ ละ 2 กิโลกรัม

หญ้าแห้ง ได้แก่ หญ้าแพงโกล่าแห้งตัดที่อายุ 30 วัน ให้ลูกโคกินเต็มที่การเลี้ยง จัดลูกโคเข้าคอกขังเดี่ยว รองพื้นด้วยแกลบ มีภาชนะที่ให้นม น้ำสะอาด

อาหารข้น ลูกโคทุกตัวก่อนเข้าทดลองจะได้รับนมน้ำเหลืองจากแม่โค 3 วัน เมื่อเริ่มทดลองจะให้กินนมเทียมละลายน้ำ เมื่อลูกโคอายุ 7 วัน (1สัปดาห์) เริ่มฝึกให้กินอาหารข้นตามสูตรทดลอง จากนั้นอีกประมาณ 2 สัปดาห์จึงฝึกหัดให้กินหญ้าแห้ง เมื่อลูกโคอายุประมาณ 55-60 วัน สังเกตว่าถ้าลูกโคกินอาหารข้นได้มากกว่า 500 กรัมต่อวัน และมีสุขภาพแข็งแรง จึงเริ่มทำการหย่านมโดยค่อยๆ ลดปริมาณน้ำนมเทียมที่ให้ลง

สุ่มตัวอย่างนมเทียม อาหารข้น และหญ้าแห้งไปวิเคราะห์หาส่วนประกอบทางเคมี บันทึก

น้ำหนักลูกโคเมื่อเริ่มทดลอง และทุกๆ 15 วันจนสิ้นสุดการทดลองเมื่ออายุ 3 เดือน บันทึกปริมาณ

นมเทียม อาหารข้น และหญ้าแห้งที่ให้ลูกโคในแต่ละวัน และชั่งอาหารที่เหลือในเช้าของวันถัดไป เพื่อ

นำมาคำนวณหาปริมาณที่กิน และบันทึกราคาอาหาร เพื่อคำนวณหาต้นทุนการเพิ่มน้ำหนักลูกโคจากอาหารที่ลูกโคกินแต่ละกลุ่ม

การวางแผนการทดลอง

 นำข้อมูลมาวิเคราะห์หาค่าความแปรปรวน Analysis of Variance

 (ANOVA) ตามแผนการทดลองแบบ RCBD และเปรียบเทียบความแตกต่างของค่าเฉลี่ยในแต่ละ

กลุ่มโดยวิธี Duncan’s New Multiple Range Test (DMRT)

สรุปผลก ารทดลอง

จากการทดลองเลี้ยงลูกโคช่วงอายุ 3 เดือนหลังคลอด โดยให้ลูกโคได้รับน้ำนมเทียมที่อายุ

1 - 8 สัปดาห์ และเริ่มให้อาหารข้นที่ใช้แหล่งโปรตีนหลักต่างกัน 4 สูตร เมื่ออายุ 1 สัปดาห์ขึ้นไป

พร้อมทั้งเสริมหญ้าแห้งให้กินตั้งแต่อายุ 2 สัปดาห์ พบว่า สูตรอาหารข้นที่ใช้วัตถุดิบโปรตีน ได้แก่

กากถั่วเหลือง และถั่วเหลืองเอ็กซ์ทรูด สามารถใช้เป็นแหล่งโปรตีนในสูตรอาหารข้นสำหรับลูกโคนม

ได้ โดยทั้ง 4 สูตร ไม่มีผลกระทบต่อปริมาณการกินอาหาร อัตราการเจริญเติบโต และประสิทธิภาพ

การเปลี่ยนอาหารของลูกโค (P >0.05) นอกจากนี้ยังมีต้นทุนค่าอาหารในการเพิ่มน้ำหนักใกล้เคียง

กัน แต่มีแนวโน้มว่าสูตรอาหารข้นที่ใช้กากถั่วเหลืองเป็นแหล่งโปรตีนจะมีต้นทุนต่ำกว่าสูตรที่ใช้

นมเทียมเป็นแหล่งโปรตีน

 

ที่มาของงานวิจัยจาก : 

http://www.dld.go.th/nutrition/