จัดการสอนด้วย โครงงานภาษาอังกฤษ

 

ในปัจจุบันโครงงานภาษาอังกฤษเป็นที่แพร่หลายแก่ครูอาจารย์ที่จัดการเรียนการสอนทั้งในระดับประถมศึกษาและระดับมัธยมศึกษา จากพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ ..2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) ..2545 หมวด 4 แนวการจัดการศึกษา มาตรา 22 การจัดการศึกษาต้องยึดหลักว่านักเรียนทุกคนมีความสามารถเรียนรู้และพัฒนาตนเองได้ และถือว่านักเรียนมีความสำคัญที่สุด กระบวนการจัดการศึกษาต้องส่งเสริมให้นักเรียนสามารถพัฒนาตามธรรมชาติและเต็มตามศักยภาพ มาตรา 24

จากพระราชบัญญัติการศึกษาดังกล่าวข้างต้นและจากประสบการณ์ของผมเอง โครงงานภาษาอังกฤษทำให้นักเรียนเกิดทักษะกระบวนการคิดและเกิดการเรียนรู้ได้ด้วยตนเอง นักเรียนได้ลงมือปฏิบัติจริง นอกจากนี้ผู้สอนสามารถบูรณาการภาษาอังกฤษให้เข้ากับสาระการเรียนรู้อื่นๆได้  ครูอาจารย์ผู้สอนภาษาอังกฤษจะต้องรู้จักยั่วยุให้นักเรียนคิดและอยากทำโครงงาน ผู้เรียนจะเกิดทักษะทางภาษา มีทักษะกระบวนการคิดวิเคราะห์ การค้นคว้าด้วยตนเอง และเกิดพัฒนาทางด้านภาษาอังกฤษอย่างเต็มศักยภาพ

                เริ่มจากมารู้จักความหมายของโครงงานภาษาอังกฤษกันก่อน

Haines (1989) กล่าวว่า โครงงานภาษาอังกฤษคือการใช้กิจกรรมทักษะทางภาษาที่หลากหลาย ซึ่งจะเน้นในเรื่องที่ผู้เรียนสนใจมากกว่าที่จะเน้นเฉพาะเรื่องการทำใบงานทางภาษา

Fried-Booth (2002) กล่าวว่า โครงงานคือการจัดการเรียนการสอนที่เน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง ซึ่งเริ่มต้นมาจากความต้องการของผู้เรียนจนกระทั่งถึงผลงานที่ออกมา

ผมเห็นว่าโครงงานภาษาอังกฤษคือกระบวนการจัดการเรียนการสอนที่เกิดจากความต้องการของผู้เรียน ผู้เรียนได้ใช้ทักษะกระบวนการคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์ มีการพัฒนาทักษะทางด้านพุทธิพิสัย (Cognitive Domain) จิตพิสัย (Affective Domain) การค้นคว้าหาความรู้ใหม่ๆ ได้ด้วยตัวเองจากประสบการณ์จริง ผู้เรียนได้พัฒนาทักษะกระบวนการทำงานร่วมกับผู้อื่น (Collaborative) การพัฒนาทักษะทางภาษาในด้านการฟัง (Listening) การพูด (Speaking) การอ่าน (Reading) และการเขียน (Writing) ภาษาอังกฤษ ซึ่งผมทดลองใช้สอนจนได้ผลดีมาแล้ว

 

ขั้นตอนการดำเนินงานโครงงานภาษาอังกฤษ

                การดำเนินโครงงานภาษาอังกฤษจำเป็นอย่างยิ่งที่ผู้สอนต้องสอนขั้นตอนในการดำเนินโครงงานว่าทำอย่างไร ไม่ใช่ปล่อยให้ผู้เรียนทำเอง ถ้าผู้สอนไม่ได้สอนการทำโครงงานจะทำให้ผู้เรียนท้อและไม่อยากทำโครงงาน เมื่อผู้เรียนสามารถดำเนินโครงงานเองได้ ผู้สอนต้องคอยเป็นที่ปรึกษาให้ (ดูโครงงานที่ 1 และ 2 ประกอบ) ขั้นตอนการทำมีดังนี้

1. ขั้นวิเคราะห์ปัญหา (Identification of a problem ) นักเรียนช่วยกันวิเคราะห์ว่าอะไรเป็นปัญหา อาจเป็นปัญหาของผู้เรียนเองหรือปัญหาของชุมชนก็ได้ การตั้งปัญหาไม่ควรกว้างเกินไป ผู้เรียนและผู้สอนมีส่วนสำคัญในการทำให้ปัญหาแคบลง โดยการช่วยกันถามว่าอะไรคือปัญหา เมื่อได้ปัญหาแล้วจะดำเนินการต่อไปอย่างไร เช่น นักเรียนที่ผมสอนอยู่ในหมู่บ้านที่ผลิตสับปะรด แต่ผลผลิตของสับปะรดต่อไร่ต่ำมาก นอกจากนี้การใส่ปุ๋ยวิทยาศาสตร์ยังเพิ่มรายจ่ายให้แก่ครอบครัวของนักเรียนด้วย  ดังนั้นปัญหาของนักเรียนคือต้องการเพิ่มผลผลิตในไร่สับปะรดจะทำอย่างไรโดยไม่ใช้ปุ๋ยวิทยาศาสตร์ (โครงงานที่ 1)

2. ขั้นตั้งจุดประสงค์ของโครงงาน (Purpose of Project Work) ผู้เรียนจะต้องตั้งจุดประสงค์ว่าเมื่อทำโครงงานแล้วได้อะไร มีผลงานในด้านทักษะทางภาษาอังกฤษ (Language Skills) ในขั้นสุดท้ายออกมาเป็นอะไร เช่น จากโครงงานที่ 1 คือเพิ่มผลผลิตในไร่สับปะรดโดยไม่ใช้ปุ๋ยวิทยาศาสตร์ โครงงานที่ 2 มีจุดประสงค์เพื่อการเผยแพร่กลอนเป็นภาษาอังกฤษในหนังสือพิมพ์

3. ขั้นวางแผน (Planing) ผู้เรียนจะต้องวางแผนว่าจะทำอะไร ทำที่ไหน และทำอย่างไร การวางแผนการดำเนินการควรวางแผนอย่างละเอียด เช่น ถ้าไปสัมภาษณ์ชาวบ้านเกี่ยวกับสับปะรด หรือสัมภาษณ์นักท่องเที่ยวที่มาเที่ยวในท้องถิ่น นักเรียนก็ต้องวางแผนว่าจะสัมภาษณ์ใคร สัมภาษณ์ที่ไหน สัมภาษณ์ทำไม เมื่อได้ผลแล้วจะเอาคำตอบไปทำอย่างไร

4. ขั้นตอนการดำเนินการ (Processes) นักเรียนดำเนินการโครงงานภาษาอังกฤษตามขั้นตอนที่ได้วางแผนไว้ตามลำดับขั้นตอน

5. ขั้นประเมินผล (Evaluation) การประเมินผลโครงงานภาษาอังกฤษควรประเมินผู้เรียนเพื่อให้เกิดทักษะทางด้านพุทธิพิสัย จิตพิสัย และทักษะทางด้านภาษาอังกฤษ การประเมินผลอาจประเมินโดยตัวนักเรียนเอง (Self-evaluation) ประเมินโดยเพื่อนนักเรียน (Peer-evaluation) และประเมินโดยครู (Teacher evaluation) อาจจะเพิ่มเติมให้ผู้ปกครองนักเรียนมีส่วนในการประเมินด้วยก็ได้

 

หัวข้อในการดำเนินโครงงานภาษาอังกฤษ

                การดำเนินโครงงานภาษาอังกฤษไม่มีรูปแบบตายตัว ครูผู้สอนอาจดำเนินหัวข้อในการดำเนินโครงงานภาษาอังกฤษง่ายๆ ก็ได้ ผมขอเสนอรูปแบบหัวข้อในการดำเนินโครงงานภาษาอังกฤษดังนี้

1.        หัวข้อโครงงาน (Title)

2.        ชื่อผู้ทำโครงงาน (Author)

3.        ชื่อที่ปรึกษาโครงงาน (Advisor)

4.        ที่มาของปัญหา (Statement of the problem)

5.        จุดมุ่งหมายของโครงงาน (Objective)

6.        แผนดำเนินการ (Plan)

7.        วิธีดำเนินการ (Process)

8.        ผลที่คาดว่าจะได้รับ (Result)

9.        สรุป (Conclusion)

10.     เอกสารอ้างอิง (Reference)

 

ข้อดีของโครงงานภาษาอังกฤษ

1.        นักเรียนได้มีโอกาสเลือกทำในสิ่งที่นักเรียนอยากเรียน

2.        นักเรียนได้ฝึกทักษะทั้งการฟัง พูด อ่าน เขียนภาษาอังกฤษแบบบูรณาการ

3.        นักเรียนได้ฝึกการทำงานร่วมกับผู้อื่น

4.        นักเรียนได้ค้นคว้าข้อมูลด้วยตนเองตามความสนใจของแต่ละบุคคล

5.        นักเรียนได้เรียนรู้จากการปฏิบัติในสถานการณ์จริง

 

การดำเนินโครงงานภาษาอังกฤษไม่ใช่ปล่อยให้นักเรียนทำโครงงานโดยที่ครูผู้สอนไม่ได้ช่วยเหลืออะไรเลย  การดำเนินโครงงานภาษาอังกฤษนั้นครูผู้สอนมีส่วนช่วยเหลือผู้เรียน เช่น  ถ้านักเรียนทำโครงงานภาษาอังกฤษโดยเขียนจดหมายติดต่อกับชาวต่างประเทศ ครูผู้สอนจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องสอนรูปแบบการเขียนจดหมายให้แก่นักเรียน ยังมีความเข้าใจผิดอยู่ว่าการสอนโครงงานนั้นครูไม่ต้องสอนอะไรเลย ซึ่งไม่เป็นความจริง ถ้านักเรียนไม่มีความสามารถในการเขียนให้ถูกต้องตามหลักไวยากรณ์ ครูจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องสอนหลักการเขียนให้ถูกต้องตามหลักไวยากรณ์แก่นักเรียนก่อน ผมอยากให้กำลังใจครูผู้สอนทุกท่านว่าโครงงานภาษาอังกฤษไม่ใช่เรื่องยาก เพียงแต่ครูผู้สอนต้องมีความขยัน เตรียมการสอนอย่างดีและมีการวางแผนอย่างเป็นระบบก่อนการจัดการเรียนการสอนโครงงานให้แก่นักเรียน

 

ตัวอย่างโครงงานภาษาอังกฤษอย่างง่ายๆ ของนักเรียน

โครงงานที่ 1 เรื่องการเพิ่มผลผลิตในไร่สับปะรด

ปัญหาของนักเรียนคือต้องการเพิ่มผลผลิตในไร่สับปะรดโดยไม่ใช้สารเคมี นักเรียนของผู้เขียนออกไปค้นคว้าข้อมูลจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น ค้นข้อมูลจาก อินเตอร์เน็ต สอบถามผู้รู้ ค้นคว้าจากห้องสมุด  นักเรียนกลุ่มนี้ของผู้เขียนได้เลือกสัมภาษณ์ภูมิปัญญาในท้องถิ่นและนำความรู้มาทดลอง 2 ไร่คือ ไร่ที่ 1 ใช้สารเคมีตามปกติ  ไร่ที่ 2  ใช้น้ำมะพร้าวผสมกากน้ำตาล ผสมหอยเชอรี่ (เนื่องจากบริเวณบ้านนักเรียนมีหอยเชอรี่มาก) และใส่สาร EM (Effective Microorganism) ซึ่งเป็นจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ แล้วนำมาเปรียบเทียบ 2 ไร่ ทุก 15 วัน ผลปรากฏว่าไร่ที่ 2 สับปะรดมีผลผลิตและเจริญเติบโตได้ดีกว่าไร่ที่ 1

 

Statement of the Problem – A study of increasing pineapples in a farm

Objective                1. To study how to increase pineapples in a farm

                                2. To prove that using natural material can increase pineapple in a farm

Process                   1. Study books and research how to increase pineapples in farms

                                2. Write project works

                                3. Prepare farms

                                4. Consult with the wisdom person

                                5. Use Golden apple snail, coconut juice, EM, and sugar to fertilize the soil in controlling

                                    pineapple farm

                                6. Compare the amont of products between two farms

Conclusion             Use Golden apple snail, coconut juice, EM, and sugar can increase pineapples production

 

โครงงานที่ 2 เรื่องการเขียนกลอนภาษาอังกฤษ

My Brother by Miss Rungnapa Sungkird, Grade 10

                                I am a little girl

                                I have my mother

                                We love the river

                                We will travel with my brother

 

I like by Miss Wasana Boomrungket, Grade 10

                                I like flowers

                                I like to go to the river

                                I will travel on summer

                                I will go with my sister

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

        

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                ในโครงงานที่ 2 นี้ผลที่ได้คือนักเรียนเขียนกลอนภาษาอังกฤษได้และได้ลงตีพิมพ์ในหนังสือพิมพ์ Bangkok Post แต่ทั้งนี้อาจจะให้นักเรียนนำเสนอในรูปแบบของบอร์ดนิทรรศการ โปสเตอร์ หนังสือวารสาร หนังสือพิมพ์ก็ได้เช่นกัน