เรื่องโดย จอห์น อัปไดก์
ภาพถ่ายโดย
กระดูกไดโนเสาร์ที่ขุดพบก่อนหน้าศตวรรษที่สิบเก้ามักถูกเหมาว่าเป็นซากมังกรยักษ์หรือสัตว์ขนาดมหึมาที่เป็นเหยื่อจากยุคน้ำท่วมโลกตามพระคริสตธรรมคัมภีร์ ถึงจะขุดพบซากไดโนเสาร์มาสองศตวรรษแล้ว แต่หลัก ฐานใหม่ๆดูจะทวีความพิสดารกว่านิทานที่ปั้นแต่งยิ่งขึ้นเรื่อยๆ แต่ละปีมีไดโนเสาร์ชนิดใหม่หลายสิบชนิดปรากฏขึ้น ล่าสุด จีนและอาร์เจนตินาเป็นแหล่งที่มีการขุดพบใหม่ๆที่น่าตื่นใจ เมื่อพิจารณาไดโนเสาร์แปลกๆที่เผยโฉม ออกมา เราจะอดสงสัยไม่ได้ว่า ธรรมชาติวิวัฒนาการสิ่งเหล่านี้มาทำไม ขาหน้ายาวสองเมตรกับกรงเล็บยักษ์ที่มีนิ้วสามนิ้วของ ไดโนคีรัส หรือกรงเล็บที่ ประกอบด้วยนิ้วสั้นๆข้อเดียวที่ปลายขาหน้าของโมโนไนคัส มีไว้ทำอะไร ถ้าจะให้เดา กรงเล็บที่มีนิ้วสั้นๆของ โมโนไนคัส อาจเหมาะกับการหาและจับแมลง ส่วนขาหน้ายาวๆของ ไดโนคีรัส อาจมีไว้ทึ้งใบไม้เปลือกไม้ทีละมากๆ ไดโนเสาร์กินเนื้ออย่าง ไดโนไนคัสที่มีขนาดพอฟัดพอเหวี่ยงกับมนุษย์ กระโจน เข้าใส่เหยื่อใช้ขาหน้ายาวๆกับกรงเล็บที่มีนิ้วสามนิ้วรัดไว้ ก่อนจะใช้ขาหลังซึ่งมีเล็บรูปเคียวปลิดชีพเหยื่อส่วน อิพิเดนโดรซอรัสตัวจิ๋วมีนิ้วกลางที่ยาวผิดปกติ ซึ่งน่าจะช่วยยึดเกาะเพราะมันใช้ชีวิตอยู่บนต้นไม้ คล้ายตัวอายอาย หรือลิง ในกลุ่มลีเมอร์ที่มีลักษณะทางกายภาพแบบ เดียวกันในปัจจุบัน นิ้วยาวๆของค้างคาวและเทอโรซอร์กับแผ่นบางปลายปีกช่วยให้มันบินได้ อิพิ เดนโดร- ซอรัส อาจเป็นต้นแบบของวิวัฒนาการลักษณะนั้นก็ได้ แต่เราจะอธิบายสัณฐานวิทยาที่ดูพิลึกพิลั่นและไร้ประโยชน์ เช่น แผงกระดูกเหนือกะโหลกของไดโนเสาร์ตระกูลเซราทอปเซียนอย่าง สไตราโคซอรัส หรือแผงฟันหน้าที่ยื่นงอออกจากปากของ เมเซียคาซอรัส นอปเฟลอริ สัตว์ประหลาด ยุคครีเทเชียสที่เพิ่งขุดพบในมาดากัสการ์ว่าอย่างไรเมเซียคาซอรัส ติดอันดับสัตว์ประหลาด เนื่องจากปากที่เต็มไปด้วยเขี้ยวยื่นออกมาข้างหน้าและงอเล็กน้อย แต่ที่แปลกกว่าก็คืองวงหรืองาแบบช้าง เขากิ่งแบบ กวาง และหางของนกยูง ปัญหาที่ทำให้การศึกษาไดโนเสาร์เป็นเรื่องยากคงไม่พ้นข้อที่ว่า เราไม่อาจเห็นพวกมันขณะมีชีวิตและไม่อาจทำความเข้าใจพวกมันด้วยการรับรู้ทางจักษุประสาทแล้วร่างกายมนุษย์จะดูประหลาดเพียงใดในสายตา ของสัตว์เหล่านั้น ทั้งผิวที่บางและไร้ขน ใบหน้าแบนเรียบ ลำตัวตรงแน่วดูไม่ มั่นคง กรงเล็บของนิ้วที่ไร้พลังตรงปลายแขน แถมยังไม่มีหางอีก แหวะ! ไดโนเสาร์รูปร่างพิเศษพิสดารเหล่านี้อาจสงสัยว่า มนุษย์รูปร่างพิลึกกึกกือทำ อย่างไรจึง อยู่รอดปลอดภัยถึงเพียงนี้ ไดโนเสาร์ครองโลกมาตั้งแต่เมื่อ 200 ล้านปีก่อน จนกระทั่งสูญพันธุ์ไปอย่าง กะทันหันในอีก 135 ล้านปีต่อมา ช่วงเวลาอันยาวนานนั้นตั้งคำถามให้ มนุษย์ ซึ่งวิวัฒน์จนมีรูปร่างหน้าตาเหมือนมนุษย์ปัจจุบัน (โฮโม เซเปียนส์) เมื่อไม่ถึง 200,000 ปีก่อน และเริ่มบันทึกประวัติศาสตร์รวมทั้งจัดระบบชุมชนไม่ถึง 10,000 ปีนี้เอง เมื่อครั้งที่ไดโนเสาร์ยุคแรกซึ่งมีขนาดเล็ก น้ำหนักเบามีสองเท้า และกินเนื้อถือกำเนิดขึ้นในยุคไทรแอสซิก ซึ่งเป็นยุคแรกในสามยุคของมหายุคมีโซโซอิก

อ่านเรื่องราวทั้งหมดอย่างจุใจได้จาก นิตยสารเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ฉบับภาษาไทย